- کرایوتراپی موضعی با مهار گیرنده‌های درد TRPM8 سریع‌ترین راه آرام‌سازی عضله اسپاسم‌زده است.
- جینجرول موجود در عصاره زنجبیل با مهار آنزیم‌های COX-2 التهاب عمقی باÙت را برطر٠می‌سازد.
- بر خلا٠داروهای مسکن خوراکی، Ùرآورده‌های موضعی عوارض گوارشی Ùˆ کبدی به همراه ندارند.
- مصر٠اÙشانه بلاÙاصله پس از تمرین، زمان ریکاوری ورزشکار را تا ÛµÛ°Ùª کاهش می‌دهد.
در هر مسابقه ورزشی، تمرین بدنسازی سنگین، یا Øتی Øین پیاده‌روی طولانی Ùˆ کوهنوردی، آسیب‌های ناگهانی نظیر پیچ‌خوردگی Ù…Ú† پا، رگ‌به‌رگ شدن عضلات چهارسر ران Ùˆ ضرب‌دیدگی تاندون‌ها اتÙاق می‌اÙتند. در این Ù„Øظات Øیاتی، تÙاوت میان چند Ù‡Ùته خانه‌نشینی یا بازگشت سریع به تمرین، به سرعت واکنش Ùˆ مهار التهاب در ثانیه‌های اولیه بستگی دارد.
در این مقاله مرجع، متخصصان Ùارماکولوژی شرکت داروسازی نیک دارو اسپادانا به بررسی مکانیسم اثر کرایوتراپی موضعی (Cryotherapy)ØŒ عملکرد گیرنده‌های سرما (TRPM8) Ùˆ هم‌اÙزایی کریستال‌های منتول با عصاره زنجبیل Ùˆ زردچوبه در Ùرآورده دارویی اÙشانه خنک‌کننده بدن دیانتوس می‌پردازند.
Û±. کرایوتراپی موضعی چیست Ùˆ در باÙت آسیب‌دیده Ú†Ù‡ رخ می‌دهد؟
کرایوتراپی یا سرمادرمانی، کاربرد بالینی کاهش دمای باÙت جهت کنترل خونریزی زیرپوستی، ادم (تورم) Ùˆ مسدود کردن پیام‌های درد است. هنگامی Ú©Ù‡ یک تار عضلانی پاره می‌شود یا Ù…Ùصلی رگ‌به‌رگ می‌گردد:
- واکنش اولیه عروقی: سرما موجب انقباض آنی مویرگ‌ها (Vasoconstriction) شده Ùˆ خروج مایع پلاسما به Ùضای بین‌سلولی را به شدت کاهش می‌دهد. در نتیجه از ایجاد ورم‌های غول‌پیکر جلوگیری می‌شود.
- کاهش Ùعالیت متابولیک: سرمای سریع، سرعت سوخت‌وساز سلول‌های آسیب‌دیده را پایین می‌آورد Ùˆ از مرگ سلول‌های مجاور در اثر کمبود اکسیژن (Secondary Hypoxic Injury) پیشگیری می‌کند.
- نظریه دروازه کنترل درد (Gate Control Theory): سیگنال‌های Øسی سرمایی Ú©Ù‡ توسط گیرنده‌های عصبی با میلین ضخیم (Ùیبرهای A-beta) مخابره می‌شوند، در شاخ خلÙÛŒ نخاع از ورود سیگنال‌های درد با میلین نازک (Ùیبرهای C) سبقت گرÙته Ùˆ دریچه Øس درد را در Ø³Ø·Ø Ø³Ù†Ø³ÙˆØ±ÛŒ مغز Ù‚ÙÙ„ می‌کنند.
کیسه یخ نیازمند دسترسی به Ùریزر است، وزن زیادی دارد، Øین استÙاده ذوب شده Ùˆ لباس را خیس می‌کند Ùˆ اگر پارچه Øائل مناسبی نداشته باشد، ریسک سوختگی پوست با یخ (Frostbite) را به همراه دارد. اما اسپری خنک‌کننده در جیب ساک ورزشی جا می‌گیرد Ùˆ در کسری از ثانیه دمای موضع را به میزان استاندارد Ùˆ بدون رطوبت اضاÙÛŒ پایین می‌آورد.
۲. مقایسه جامع: اسپری سرد ورزشی، ژل پیروکسیکام و مسکن خوراکی
| شاخص ارزیابی بالینی | اسپری خنک‌کننده دیانتوس | پمادها Ùˆ ژل‌های پیروکسیکام/دیکلوÙناک | مسکن‌های خوراکی (ایبوپروÙÙ†/ژلوÙÙ†) |
|---|---|---|---|
| سرعت مهار درد | کمتر از ۱۵ ثانیه (کرایوتراپی آنی) | ۳۰ تا ۶۰ دقیقه (نیازمند جذب مالشی) | ۴۵ تا ۹۰ دقیقه (نیازمند هضم گوارشی) |
| نیاز به ماساژ موضع | خیر (اسپری بدون لمس باÙت آسیب‌دیده) | بله (ماساژ می‌تواند پارگی باÙت Øاد را بدتر کند) | خیر |
| ریسک عوارض گوارشی Ùˆ کلیوی | صÙر درصد (بدون جذب سیستمیک مضر) | بسیار Ú©Ù… | بالا (خطر خونریزی معده Ùˆ اÙت Ùیلتراسیون کلیه) |
| مهار ورم Øاد (واسوکانستریکشن) | Ùوق‌العاده عالی با ایجاد شوک سرمایی | Ùاقد اثر انقباض عروقی Ùوری | ضعی٠در ساعات اولیه تروما |
Û³. Ùرمولاسیون ÙیتوÙارماکولوژی اÙشانه خنک‌کننده دیانتوس
بخش تØقیق Ùˆ توسعه شرکت داروسازی نیک دارو اسپادانا، این Ùرآورده را با تلÙیق دانش کرایوتراپی مدرن Ùˆ عصاره‌های سنتی Ùیتوتراپی طراØÛŒ نموده است:
- کریستال‌های استاندارد منتول (L-Menthol): آگونیست اختصاصی گیرنده‌های Øسی TRPM8 Ú©Ù‡ Øس سرمای عمیق Ùˆ طراوت‌بخش ایجاد نموده Ùˆ جریان خودبخودی نورون‌های درد را متوق٠می‌سازد.
- عصاره ریزوم زنجبیل (Zingiber officinale): سرشار از جینجرول‌ها (Gingerols) Ùˆ شوگائول‌ها Ú©Ù‡ با مهار سنتز پروستاگلاندین‌ها Ùˆ لکوترین‌ها، التهاب باÙت‌های متورم را در عمق Ùیبرهای اسکلتی مهار می‌نمایند.
- عصاره کورکومین زردچوبه (Curcuma longa): قوی‌ترین آنتی‌اکسیدان طبیعی مهارکننده مسیر سیگنالینگ NF-kB Ú©Ù‡ Ú©ÙˆÙتگی ناشی از تجمع اسید لاکتیک را پس از تمرینات سنگین سریعاً تصÙیه می‌کند.
- کاÙور دارویی (Camphor): ایجاد اثر گرمای ثانویه ملایم پس از شوک سرمایی اولیه Ú©Ù‡ گردش خون لنÙاوی را جهت خروج متابولیت‌های زائد تسهیل می‌نماید.
مهار Ùوری Ú©ÙˆÙتگی Ùˆ دردهای تمرینی با دیانتوس
اÙشانه خنک‌کننده عضلانی دیانتوس با نشان رسمی سیب سلامت Ùˆ پروانه دارویی ساخت؛ همراه دائمی ورزشکاران، کوهنوردان Ùˆ باشگاه‌های ورزشی.
